Obezite, vücudumuz kadar zihnimize de zarar veriyor

11 Mart 2017
402 Görüntülenme
makale başlık

Araştırmacılar obezite, hafıza kaybı ve bunama arasında şaşırtıcı yeni bağlantılar buldu.

Lucy Cheke ve Cambridge Üniversitesi'ndeki meslektaşları bir kaç katılımcıyı laboratuvarına "hazine avı" için davet etti.

Katılımcılar bilgisayar ekranında sanal bir ortamda dolaştılar ve yol boyunca nesneleri çeşitli yerlere bıraktılar. Ardından hafızalarını test etmek için belirli bir nesneyi nerede sakladıkları gibi bir dizi soruyu yanıtladılar.

Performanslarını neyin etkilediğini inceleyen Cheke vücut kütle endeksi ve belirgin hafıza sorunları arasında açık bir ilişki buldu: Hazine Avı görevinde katılımcının vücut kitle endeksi ne kadar fazla ise performansları o kadar kötü oldu.

Cheke, obezitenin beyin küçülmesi ve hafıza eksikliği ile bağlantılı olduğunu gösteren kanıtlar buldu. Bu araştırma, obezitenin Alzheimer Hastalığı gibi nörodejeneratif koşulların gelişimine katkıda bulunabileceğini ortaya koymaktadır.

Araştırma şaşırtıcı bir şekilde, obezite ile hafıza arasındaki ilişkinin iki yönlü olduğunu göstermektedir. Aşırı kilolu veya obez olmak, sadece hafıza işlevini etkilemekle kalmamakta, aynı zamanda önceki yeme deneyimlerinin hatıralarını değiştirerek gelecekteki yeme davranışını da etkileyebilmektedir.

Cheke'in konuyla olan ilgisi beklenmedik bir şekilde başladı: "O zamanlarda, özellikle de gıda ile ilgili gelecekte karşılşabileceğim bir durumun hayalini kurma yeteneğine bakıyordum" diyor. "Açken, geleceğe dair hayal kurduğunda gelecekte de acıkmış olduğunu hayal edersin. Ancak obez insanlar hayal etmek yerine gerçekleri temel alan kararlar alıyor gibi görünüyor"

Bunun nedeni obezitenin "zihinsel zaman yolculuğu" kapasitesine zarar vermesi olabilir. Bilimsel araştırmalar, gelecekteki olayların nasıl oluşacağını tahmin etmek için geçmiş anıların parçalarını bir araya getirerek hafızanın ve hayal gücünün yakından bağlantılı olduğunu uzun zaman önce gösterdi.

Örneğin 2010 yılında Boston Üniversitesi Tıp Fakültesi araştırmacıları, abdominal yağ artışı olan sağlıklı, orta yaşlı erişkinlerin genel beyin hacminin biraz daha düşük olma eğiliminde olduklarını ortaya çıkardı. Özellikle hipokampus (beynin öğrenme ve hafızayla ilgili bölgesi ) obez insanlarda diğerlerine kıyasla daha belirgin şekilde daha küçüktü.

Hayvanlarla yapılan çalışmalarda da benzer ipuçları da vardı. "Kilo değişikliklerine ve kemirgenlerdeki yeme davranışlarına odaklanan çalışmalarda, hayvanlar Morris su labirenti gibi öğrenme görevlerinde çok kötüydü" diye açıklıyor Cheke.

Dolayısıyla, hazine avı denemesinde, obez katılımcılar farklı nesnelerin yerlerini hatırlamakta zorlanarak hipotezine ilişkin önemli kanıtlar ortaya koydu ve obeziteyi bilişsel işlev bozukluklarına dolaylı olarak bağlayan daha önceki bulguların desteklenmesini sağladılar.

Daha yakın zamanlarda, 500'den fazla katılımcının katıldığı bir beyin tarama çalışması, fazla kilolu veya obez olmanın yaş kaynaklı beyin dejenerasyonu ile ilişkili olduğunu doğruladı. Bu etkiler orta yaşlı insanlarda en büyük seviyedeydi.

Obezite, birçok faktörün bulunduğu karmaşık bir durumdur. Dolayısıyla beyin yapısını ve fonksiyonunu nasıl etkilediği tam olarak bilinmemektedir.

"Vücut yağı obezitenin belirleyici özelliğidir ancak insülin direnci, hipertansiyon ve yüksek tansiyon gibi şeyler de var" diyor Cheke. "Bunlar, davranış faktörleri ile (aşırı yemek ve hareket eksikliği gibi) kendilerini ele verebilirler ve hepsi de potansiyel olarak beyinde değişikliklere neden olabilirler."

"Bir kişi herhangi bir spor yapmadığı ve bir sürü abur cubur yediği için obez olabilir" diyor Cheke. "Bir diğeri iyi beslenip spor yapıyor olsa bile genetik nedenlerden ötürü obez olabilir. Başka biri de insülün sorunu nedeniyle obez olabilir."

Cheke ve meslektaşları, beyin yapısını ve işlevini etkileyecek olan faktörleri belirlemek için obeziteye neden olan etkenleri ayırmaya çalışarak araştırmalarına devam ediyorlar.

Kaynak: http://www.bbc.com/future/story/20161031-why-obesity-damages-your-mind-as-well-as-your-body

Haber ve makale içerikleri kaynak gösterilmeden ve izinsiz olarak kopyalanamaz, başka yerde yayınlanamaz. Aykırı davrananlar hakkında, hukuki ve cezai her türlü başvuru hakkımız saklıdır.

Diğer Yazılar

En İyi Hastanelerden Haberiniz Olsun
Ücretsiz Üye Olun! Veya
Tekrar Hoşgeldin!
Üye değilseniz Veya